Thông tin pháp luật

Có, trong đa số trường hợp. Tai nạn trên đường đi làm và tan làm (출퇴근 재해) được tính là tai nạn lao động theo bảo hiểm tai nạn lao động Hàn Quốc (산재보험), miễn là bạn đi theo lộ trình thông thường, bằng phương thức thông thường, giữa chỗ ở và nơi làm việc. Phạm vi này gồm xe buýt của công ty, xe đưa đón từ ký túc xá, ô tô của chính bạn, xe đạp, xe máy tay ga và đi bộ. Điều chủ yếu có thể làm mất sự bảo vệ là rẽ ngang vì việc riêng.

Những chuyến đi nào được tính là đi làm?

Luật mô tả hai tình huống:

• Phương tiện do chủ kiểm soát. Xe chở công nhân của công ty, chiếc xe van do quản đốc lái từ chỗ ở tập thể, hoặc bất cứ phương tiện nào chủ cung cấp hay sắp xếp.
• Cách đi làm của riêng bạn. Xe buýt công cộng, tàu điện ngầm, ô tô của bạn, xe của bạn bè, xe đạp, xe scooter điện hoặc đi bộ, với điều kiện lộ trình và phương thức là những gì một người bình thường vẫn dùng.

Di chuyển từ địa điểm làm việc này sang địa điểm khác cho cùng một công việc cũng là đi làm. Đi từ ngoài ruộng về lán đóng gói, hay từ công trường thứ nhất sang công trường thứ hai, được bảo vệ trên cùng nền tảng ấy.

Không ít người làm thuê nhập cư sống trong khu nhà nằm ngay trên đất của chủ. Ngã trên lối đi giữa ký túc xá và xưởng vẫn là tai nạn đi làm, dù quãng đường chỉ dài 50 mét. Nếu ký túc xá ở xa và chủ cho xe đến đón, chiếc xe đó là phương tiện của chủ.

Điều gì làm mất sự bảo vệ?

Đi chệch hoặc gián đoạn lộ trình (경로 일탈·중단) vì mục đích cá nhân. Nếu bạn rời lộ trình thông thường để thăm bạn bè, đi nhậu hay làm việc vặt riêng, tai nạn trong lúc đi chệch đó và trên phần còn lại của chuyến đi nhìn chung không được coi là tai nạn đi làm.

Có ngoại lệ cho các nhu cầu thường nhật. Những ngoại lệ này do nghị định của Tổng thống quy định, và thường được hiểu là gồm các việc như mua thực phẩm, đưa con đến nhà trẻ, đi khám bệnh hoặc đi bỏ phiếu. Nếu điểm dừng của bạn là việc một người bình thường vẫn làm trên đường về, đừng vội cho rằng mình đã mất quyền lợi. Hãy trình bày thật thà về điểm dừng ấy trong hồ sơ.

Thêm hai giới hạn nữa:

• Tai nạn do chính việc phạm tội hoặc hành động cố ý của bạn bị loại trừ. Lái xe không có bằng hợp lệ hoặc trong lúc say rượu có thể bị đánh giá như vậy, nên quyền lợi trong những trường hợp đó thực sự gặp nguy cơ.
• Một số nghề không có lộ trình hay phương thức cố định, do nghị định quy định, bị loại khỏi tình huống thứ hai ở trên. Hãy hỏi kỹ nếu bạn là tài xế hoặc nhân viên giao hàng.

Lao động nước ngoài có visa E-9, H-2 hoặc không có visa có được bảo vệ như nhau?

Có. Quyền được bảo hiểm đi theo việc làm, visa không quyết định điều đó, và khái niệm người lao động được lấy từ Luật Tiêu chuẩn Lao động (근로기준법). Chủ bỏ qua việc đăng ký bảo hiểm cũng không tước được quyền yêu cầu của bạn; bên bảo hiểm sẽ tự xử lý chuyện đó với chủ về sau.

Người có visa đã hết hạn vẫn được quyền nộp hồ sơ. Việc nộp có dẫn tới liên hệ nào với bên quản lý xuất nhập cảnh hay không thuộc phạm vi những quy định riêng, nên nếu lo lắng, hãy nêu câu hỏi đó trước khi nộp.

Tôi đi bằng xe riêng. Bảo hiểm ô tô có thay thế được không?

Không, hai bên tồn tại song song. Bạn được đòi cả hãng bảo hiểm ô tô của người lái xe kia lẫn quỹ tai nạn lao động cho cùng một vụ. Cùng một tổn thất thì không được bồi hoàn hai lần: khoản đã được một bên chi sẽ được bên kia khấu trừ. Trên thực tế, phía bảo hiểm tai nạn lao động thường có lợi hơn về lâu dài, vì vẫn tiếp tục chi trả suốt quãng bạn chưa đi làm lại được và còn cộng thêm trợ cấp thương tật về sau. Đừng vội chốt thỏa thuận cuối cùng với hãng bảo hiểm ô tô cho đến khi bạn biết phía tai nạn lao động sẽ chi trả những gì.

Cần gom những giấy tờ nào?

Hãy chụp màn hình bản đồ lộ trình của bạn ngay trong ngày. Một câu "tôi lúc nào cũng đi đường này" kém thuyết phục hơn nhiều so với tấm bản đồ và lịch sử thẻ xe buýt.

Thủ tục yêu cầu chi trả ra sao?

Gửi đơn đề nghị hưởng trợ cấp tới cơ quan bảo hiểm, tức Comwel (근로복지공단), nơi quản lý quỹ này. Hồ sơ tai nạn đi làm có thêm câu hỏi về lộ trình, phương thức và mục đích chuyến đi, nên soạn trước phần trả lời. Mẫu đơn không đòi hỏi xác nhận của chủ. Nếu tự điền bằng tiếng Hàn là quá sức, người đại diện có thể nộp thay bạn.

Quyền yêu cầu chấm dứt khi tròn ba năm, đếm từ lúc sớm nhất bạn có thể yêu cầu, vì vậy đừng chờ đến lúc rời Hàn Quốc.

Bước tiếp theo

Hãy ghi lại ngay hôm nay lộ trình, phương tiện và thời điểm chính xác của vụ tai nạn, trước khi chi tiết phai mờ. Nếu chủ bảo tai nạn trên đường đi làm "không phải việc của công ty", điều đó chỉ đúng ở chỗ cơ quan bảo hiểm trả tiền chứ không phải chủ; nó không có nghĩa là bạn không có quyền yêu cầu. Tư vấn có tính phí; khi bạn liên hệ, nhân viên sẽ gọi lại cho bạn và giải thích về chi phí.

법무법인 대한중앙
1533-7377

Căn cứ pháp lý

Luật Bảo hiểm Bồi thường Tai nạn Lao động (산업재해보상보험법) Điều 5(8) (định nghĩa đi làm, gồm cả di chuyển giữa hai nơi làm việc), Điều 37(1)3 (tai nạn đi làm: phương tiện do chủ kiểm soát, và lộ trình cùng phương thức thông thường), Điều 37(2) (loại trừ hành vi phạm tội hoặc cố ý của chính người lao động), Điều 37(3) (đi chệch hoặc gián đoạn, với các ngoại lệ do nghị định quy định), Điều 37(4) (nghề không có lộ trình cố định, do nghị định quy định), Điều 80(3) (khấu trừ với các khoản bồi thường khác), Điều 112(1) (thời hạn 3 năm).

Đây là thông tin chung, không phải tư vấn pháp lý. Mỗi trường hợp đều khác nhau.